Kent-Kır Nüfus İstatistikleri, 2022

Sürdürülebilir yeni kent-kır tanımı oluşturuldu

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına göre, yıllık olarak elde edilen yerleşim yeri düzeyindeki nüfus istatistiklerinin; "İstatistikî Bölge, İl ve İlçe Merkezleri, Belde ve Köyler, Kent ve Kır vb." şeklinde sınıflandırıldığı belirlendi. Bu kapsamda, Devlet Planlama Teşkilatı tarafından 1982 yılında yayımlanan "Kent Eşiği Araştırması Türkiye İçin Kent Tanımı" çalışması ile birlikte TÜİK tarafından üretilen istatistiklerde bu çalışmada yapılan kent-kır tanımının esas alındığı ifade edildi.

Söz konusu kent-kır sınıflamasının 2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı Yasa gibi yasal düzenlemeler sonucu idari bölünüş yapısında meydana gelen değişikliklerden önemli derecede etkilendiği ifade edildi. Bu nedenle Cumhurbaşkanlığı tarafından 2019-2023 yılları için hazırlanan 11. Kalkınma Planı ile hem ulusal hem de uluslararası ihtiyaçları göz önünde bulunduracak şekilde kent-kır tanımlarının revize edilmesi sorumluluğunun TÜİK'e verildiği üzerinde duruldu.

Nüfusumuzun %67,9'unu yoğun kent olarak sınıflandırılan yerlerde ikamet edenler oluşturdu

Ülkemiz toplam yüzölçümünün sadece %1,6'sını oluşturan yoğun kent olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde 31 Aralık 2022 tarihi itibarıyla 57 milyon 934 bin 583 kişi yaşadığı belirtildi. Diğer bir ifadeyle Türkiye nüfusunun %67,9'unu söz konusu yerleşim yerlerinde ikamet etmekte olanları oluşturduğu açıklandı.

Kır olarak sınıflandırılan ve Türkiye yüzölçümünün %93,5'ini oluşturan yerleşim yerlerinde toplam nüfusun %17,3'ü ikamet ederken, orta yoğun kent olarak sınıflandırılan ve ülke yüzölçümünün %4,9'unu oluşturan yerleşim yerlerinde nüfusun %14,8'inin ikamet ettiğinin görüldüğü ifade edildi.

Kent-kır sınıflamasına göre nüfusun dağılımı, 2022

Yaşlı nüfusun %30,1'inin kır olarak sınıflandırılan yerlerde ikamet ettiği görüldü

Ülkemiz toplam nüfusunun %9,9'unu oluşturan 65 yaş ve üzeri nüfusun %30,1'inin kır olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde ikamet ettiğinin görüldüğü belirlendi. Yaşlı nüfusun %14,6'sını orta yoğun kent olarak sınıflandırılan yerlerde yaşayanlar oluştururken; %55,3'ünü ise yoğun kent olarak sınıflandırılan yerlerde yaşayanların oluşturduğu ifade edildi.

Yoğun kent olarak sınıflandırılan yerlerde yaşayanların oranının en fazla olduğu il İstanbul oldu

ADNKS, 2022 sonuçlarına göre en yüksek nüfusa sahip il olan İstanbul'da ikamet edenlerin %96,4'ünün yoğun kent, %2,7'sinin orta yoğun kent ve %0,9'unun kır olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde yaşadığının görüldüğüne yer verildi. Türkiye'nin ikinci büyük nüfusuna sahip il olan Ankara'da ikamet edenlerin %88,3'ünün yoğun kent, %7,6'sının orta yoğun kent ve %4,1'inin kır olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde yaşadığının görüldüğü üzerinde duruldu. Nüfus büyüklüğü açısından üçüncü sırada yer alan İzmir'de ikamet edenlerin ise %78,6'sının yoğun kent, %12,2'sinin orta yoğun kent ve %9,1'inin kır olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde yaşadığının görüldüğü belirlendi.

En fazla nüfusa sahip ilk 3 ilin kent-kır sınıflamasına göre dağılımı, 2022

Orta yoğun kent olarak sınıflandırılan yerlerdeki nüfusun oranının en fazla olduğu il Artvin oldu

Orta yoğun kent olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde ikamet eden nüfus oranının en yüksek olduğu illerin sırasıyla %58,1 ile Artvin, %57,9 ile Bayburt ve %57,3 ile Sinop’un olduğu açıklandı. Diğer yandan orta yoğun kent olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde ikamet eden nüfus oranının en az olduğu illerin ise sırasıyla %1,6 ile Kilis, %2,7 ile İstanbul ve %6,5 ile Eskişehir’in olduğu belirtildi.

Kır olarak sınıflandırılan yerlerde yaşayanların oranının en fazla olduğu il Ardahan oldu

Kır olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde ikamet eden nüfusun oranının en yüksek olduğu il’in %68,4 ile Ardahan’ın olduğu ifade edildi. Ardahan ilini %60,3 ile Tunceli ve %54,2 ile Bartın’ın izlediğine yer verildi. Kır olarak sınıflandırılan yerlerde ikamet edenlerin oranının en az olduğu iller’in ise sırasıyla %0,9 ile İstanbul, %4,1 ile Ankara ve %4,7 ile Kocaelinin olduğu açıklandı.

 

 

Editör: Habibe Aydın